Inhoudsopgave
    

De valkuilen van commentaar op sociale media
Bram van Dijk
door Bram van Dijk
leestijd: 4 min

Film- en theatermakers willen met hun werk graag het tijdsbeeld vangen. Commentaar leveren op een populair onderwerp als sociale media blijkt echter weinig eenvoudig. Vijf tips voor makers.

Als schrijver voor Holland Festival en Oerol en als kijker van vele virals kom ik genoeg tegen waardoor ik het liefst mijn hart uit mijn lichaam wil krabben. Neem de korte internetfilm Look Up, waarin sociale media zogenaamd kritisch op de korrel worden genomen. Op rijm zetten de makers uiteen waarom sociale media het slechtste zijn dat ons ooit is overkomen. Eenzaam blijven we achter.

Het komt potsierlijk over. Nou maakt dat half jaartje studie 'Drama- en theatervormen in het onderwijs' maakt me nog niet de nieuwe Beckett, maar het weerhoudt me er niet van hedendaagse makers wat tips mee te geven. Doe er mee wat je wil.

Dit is de scene die laat zien dat je alleen nog maar plezier kunt hebben als je elkaar ondersmeert met toetjes. Met een telefoon erbij was dit nooit gebeurd. Televisiekijken is overigens totaal niet funest voor de relatie. Beeld: Look Up
Dit is de scene die laat zien dat je alleen nog maar plezier kunt hebben als je elkaar ondersmeert met toetjes. Met een telefoon erbij was dit nooit gebeurd. Televisiekijken is overigens totaal niet funest voor de relatie.

1. Ben je boos? Pluk een roos

Stop hem op je sociale mediahoed, dan is het morgen weer goed. Ergernis is een mooi startpunt voor een voorstelling, maar te vaak verandert een voorstelling in een steeds roder wordende op de grond stampende kleuter met zijn armen boos over elkaar. Ik vind het kut, dus dan is het ook kut. Durf te kijken naar wat het brengt en niet alleen naar wat het kost. Er zijn redenen dat mensen er graag gebruik van maken.

2. Ga na wat er wezenlijk verandert

Ja, mensen zijn steeds meer met hun smartphone bezig. Maar wannéér zijn ze hier mee bezig? Ik schreef er al eerder over op onze blog: tijdens wachtmomenten, bijvoorbeeld op het perron, zoekt men altijd al een weg uit de verveling. Dat we nu naar Facebook kijken in plaats van naar de krant, maakt ons eerder sociaal dan asociaal.

Onbeschoft. Deze totaal onbekende en willekeurige vrouwen vragen niet eens aan de telefoonloze dame hoe het met haar gaat, waar ze vandaan komt en of ze vanavond mee gaat stappen. Schande! Beeld: Look Up
Onbeschoft. Deze totaal onbekende en willekeurige vrouwen vragen niet eens aan de telefoonloze dame hoe het met haar gaat, waar ze vandaan komt en of ze vanavond mee gaat stappen. Schande!

3. Iedereen krijgt de tijdlijn/feed/vrienden/volgers die hij verdient

Het feit dat jij nooit iets interessants voorbij ziet komen, wil niet zeggen dat het niet bestaat. Eigen schuld, dikke Instagrambult. Het zijn jouw vrienden, jij bent degene die twitteraars volgt, jij wil de Instagram van Halina Reijn bijhouden, nou dan. Ga achteraf niet zeuren dat het geen inhoud heeft als je het zelf voor het kiezen hebt.

4. Denk niet dat je het begrijpt. Niemand begrijpt het

We zoeken allemaal naar een nieuwe sociale etiquette. Valt het binnen de beschaafdheid als een dame plaatst dat ze zojuist haar bikinilijn heeft bijgewerkt ("Ik kreeg er een sik van" - waargebeurd verhaal)? En als we tijdens een diner elkaar vijf minuten geven om onze WhatsApp bij te werken? We weten nog niet goed wat het is en wat we ermee kunnen. Een social media-expert bestaat niet, laat je niks wijsmaken op LinkedIn, het is hoogstens iemand die iets meer geprutst heeft dan gemiddeld. Dus als je als goeroe iedereen gaat vertellen hoe het zit, ben je direct ongeloofwaardig.

5. Doe het niet

Als je niet zeker weet of jouw mening iets toevoegt aan de discussie: laat het dan lekker zitten. Het levert dan misschien aandacht op (en likes, retweets, reposts en noem maar op), maar het is zo goedkoop scoren. Bijna even goedkoop als een top 5 maken over wat iedereen allemaal verkeerd doet.

Kijk, dit krijg je er van. Alle kinderen spelen met iPads dus alle schommels zijn leeg. De speeltuinen ongebruikt. De pretparken gesloten. Niemand heeft plezier. Iedereen gaat dood. Beeld: Look Up
Kijk, dit krijg je er van. Alle kinderen spelen met iPads dus alle schommels zijn leeg. De speeltuinen ongebruikt. De pretparken gesloten. Niemand heeft plezier. Iedereen gaat dood.

Maar wie heeft het wel knap gedaan?

What's on your mind? - Video over het oppoetsen van je leven via Facebook. Een klein filmpje, een klein probleem, maar wel raak.

The Young Ones - Theater van de Honger - Theatervoorstelling die niet over sociale media gaat, maar wel een ijzersterke scène heeft waarin jeugdige digital natives zich tegen het publiek keren.

Louis CK - Stupid Facebook Posts - De stand-up-koning gaat los op ouders die hun kinderen filmen tijdens een schooloptreden.

De afbeelding bij deze blog is een still van Look Up. Dit is de scene van een jongen die de weg opzoekt op zijn telefoon in plaats van dat hij het vraagt aan de toevallige voorbijganger (waar hij in 'de betere wereld' verliefd op wordt en bij blijft voor de rest van zijn leven).

Auteur

Bram van Dijk (@ikbenbrampuntnl) blogt sinds 2011 voor Bright, voornamelijk over de overlap van kunst, cultuur en media met technologie. Ook houdt hij zich bezig met vinden en beschrijven van mooie spullen voor in de Bright Store. Daarnaast is hij uitbater van het kleinste theater van Amsterdam: het Torpedo Theater.