Inhoudsopgave
    

Waarom je geen sportieve auto moet willen
Rutger  Middendorp
door Rutger Middendorp
leestijd: 5 min

De zelfrijdende auto belooft een persoonlijke eersteklas treincoupé die je van deur tot deur rijdt, maar voor de auto-industrie blijft lekker scheuren het belangrijkst. Zo komen de fabrikanten in een spagaat, en liggen outsiders als Google op de loer.

De Consumer Electronics Show leek dit jaar wel een autoshow. De generatie die weinig interesse heeft voor pk's, wordt er gelonkt met nieuwe gadgets in futuristische autonoom rijdende conceptcars. Ondertussen in de plaatselijke showroom zien we dat het decennia-oude ideaal van de "sportieve" auto nog steeds de boventoon voert. Waarom bevindt de auto-industrie zich in deze wonderlijke spagaat?

Veel automerken presenteerden in Las Vegas hun toekomstdromen. Tussen de 4K-beamers, smartwatches en stofzuigrobots, kom je ook een Jeep en een Ford Mustang tegen. De automakers weten dat ze hier geen indruk maken met cijfers over acceleratie en dat de wegligging secundair is aan de connectiviteitsopties. Stuk voor stuk presenteren ze dan ook vindingen die moeten bewijzen hoe up-to-date en relevant hun auto's zijn.

De Volkswagen Golf R Touch kan zichzelf zonder bestuurder parkeren.
De Volkswagen Golf R Touch kan zichzelf zonder bestuurder parkeren.

Volkswagen stond er met de Golf R Touch. De naam is wat dubieus, want één van de hot items in dit studiemodel is dat je het touchscreen juist niet hoeft aan te raken. Met handgebaren kun je een aantal functies bedienen. De smartphone kan volgens Volkswagen de opvolger van de autosleutel worden, als je middels een app je auto opent en start. Met diezelfde app kun je de auto ook zichzelf laten parkeren, mits hij de parkeerplaats al kent.

Audi presenteerde nog iets spectaculairders. Zij reden een autonoom sturende Audi A7 van Silicon Valley naar Las Vegas zonder het stuur of het gaspedaal zelf te bedienen. Nog niet te koop voor het publiek, maar een voorzichtige voorbode van wat komen gaat.

Passie en pk’s

In alle pogingen om relevant te zijn voor een nieuwe generatie en een ander publiek, kun je de spagaat zien waar de auto-industrie zich in bevindt. Conceptueel wordt de auto nog steeds gezien als een voertuig waarin de bestuurder centraal staat. Daarin verraden zowel de techniek van moderne auto’s als de taal waarmee ze verkocht worden dat er een impliciete drang is om auto’s sportief te maken voor die bestuurder.

Sportief betekent dan vooral krachtig gemotoriseerd en strak geveerd om zo rap mogelijk te accelereren en zo min mogelijk snelheid kwijt te raken bij rotondes en bochten. De afgelopen jaren zijn auto’s zuiniger geworden, maar ook stuk voor stuk sneller. Een Volvo V60 plugin hybride stationwagon accelereert bijna net zo snel naar 100 als een Porsche 911 van 15 jaar geleden. Niet omdat hij daar zuiniger van wordt, niet omdat hij daar comfortabeler van wordt, maar omdat dat sportiever is. Daarmee verraadt zelfs een familiemerk als Volvo hoe dominant dat idee van de sportieve auto geworden is.

De Audi A7, zonder handen. Beeld: Audi
De Audi A7, zonder handen.

De Audi A7 die autonoom van Silicon Valley naar Las Vegas reed, wordt in de niet-autonome variant voor gewone stervelingen als volgt aangeprezen: "De puristische charme van een Limousine, het praktische karakter van een Avant en de gepassioneerde dynamiek van een Coupé zijn bijeengebracht in een auto die u raakt. Een die sportieve topprestaties levert, over innovatieve technologie beschikt en indrukwekkend efficiënt is." Het eerste autonome uitje waar Audi over pochte in een persbericht was een RS7 die op topsnelheid over het Hockenheimring-circuit reed. In de taal is niets terug te vinden dat wijst op een toekomst zonder rap bochtenwerk.

De rijdende huiskamer

De autonome auto kan alle pretenties van sportiviteit straks achter zich laten. Waarom? Sportief rijden is alleen leuk voor de chauffeur en dat is bij de autonome auto een robot. Wie wil er in de sportiefste eersteklas coupé van de NS zitten? Niemand toch? Dan krijg je koffie over je broek. 100 pk is meer dan genoeg om in een vierzits module naar je werk te komen. Een topsnelheid die veilig en efficiënt is wordt met een dergelijk vermogen al eenvoudig behaald. Op het moment dat het gros van het verkeer autonoom is, kunnen de prestaties van de aandrijving nog bescheidener worden omdat alle gewicht van crashstructuren en airbags afnemen, doordat er geen extreme ongelukken door roekeloos rijgedrag meer voorkomen. In plaats van achterwielaandrijving en sportophanging, worden comfortabele vering en massagestoelen de verkoopargumenten.

Wie droomt van van een autonome auto die zichzelf 's ochtends op basis van je digitale agenda vast voorverwarmt en je zittend in een comfortabele stoel naar je werk brengt, heeft een aantal krachten tegenwerken. De voornaamste is de perceptie van wat een auto is.

De binnenkant van de Mercedes F015: een zelfrijdende eersteklas coupé. Beeld: Daimler
De binnenkant van de Mercedes F015: een zelfrijdende eersteklas coupé.

Auto's worden veelal gemaakt door mensen die van auto's houden. Die opgroeiden met een voorliefde voor ronkende motoren en slippende banden. Dat beperkt in hoge mate wat als wenselijk voor de toekomst wordt ervaren. Het waren niet de horlogemakers die de mobiele telefoons bedachten, die horloges grotendeels overbodig maakten. Het was niet één van de grote automakers die de elektrische auto een geloofwaardige toekomst gaf. Google werkt niet voor niets aan een écht autonome auto, in plaats van een bestaande auto waarbij je niet aan de knoppen hoeft te komen. Het idee van wat een auto is, bepaalt het idee van wat een auto zou moeten zijn.

Mercedes alternatieve toekomstbeeld

Mercedes liet met een verfrissend studiemodel op de CES zien dat ze wat verder durven te denken dan de concurrentie. Hun F015 is een rijdende lounge, waarbij de deuren touchscreens zijn en de voorstoelen naar achter gedraaid kunnen worden. De auto rijdt zichzelf, constant gevoed met data van buitenaf, waardoor de passagiers zich nergens druk over hoeven te maken. In het filmpje zie je de auto van buitenaf echter met hoge snelheid bochten nemen, waarbij je je afvraagt hoe comfortabel de passagiers het hebben.

Ze kunnen het niet laten.

Auteur

Rutger Middendorp (@rutgerm) is sinds 2006 de meest noordelijke blogger van Bright. Hij schrijft graag het verhaal achter het verhaal. Hij doceert conceptontwikkeling op de Academie voor Popcultuur en werkt als freelance ideeënman en verhalenmaker. In een eerder leven was hij oprichter van Nieuwe Garde en won hij de Dutch Bloggies met hobbyproject Moois Magazine.