Inhoudsopgave
    

Humani-tech: drones, 3d-printen en data
Eva de Vries
door Eva de Vries
leestijd: 8 min

De wereld staat in brand. In 2014 lieten ruim 60 miljoen mensen huis en haard achter op zoek naar een veiliger bestaan. Een record sinds WWII. Regeringen en noodhulporganisaties kunnen de crises nauwelijks aan. Innovatie in de humanitaire sector is hard nodig.

"Het is niet moeilijk om je voor te stellen waarom drones ingezet worden na een humanitaire ramp", zegt Patrick Meier. De expert humanitaire innovatie en technologie is aanwezig op de Humanitarian Innovation Conference in Oxford, waar in juli de noodhulpsector zich boog over innovaties. "Drones zijn veel mobieler dan mensen en daardoor kunnen ze medicijnen en andere middelen afleveren in de meest afgelegen gebieden". Ook worden drones gebruikt in Search & Rescue operaties. Bijvoorbeeld in Nepal, daar zochten drones na de aardbeving naar overlevenden. Volgens Meier vliegen humanitaire drones momenteel niet rond in oorlogsgebieden. "Het is te gevaarlijk. De vliegende voertuigen kunnen voor wapens aangezien worden en we willen situaties niet nog complexer maken".

Regels zitten drones dwars

Meier denkt dat drones in de toekomst in een rap tempo data zoals kaarten, foto's en video's kunnen verzamelen, goederen kunnen vervoeren, met infraroodsensoren mensen kunnen volgen en beweging kunnen vastleggen door registratie van telefoonsignalen. Een andere functie is de installatie van wifi door middel van een mesh-netwerk in gebieden waar na een ramp geen internetverbinding meer is. "Er is absoluut potentie", zegt Meier, "de discussie draait er niet om óf drones gebruikt gaan worden maar hoe ze precies ingezet worden."

Op dit moment wordt er vooral geëxperimenteerd met het gebruik van drones tijdens noodhulp. Er is nog een lange weg te gaan voordat drones op grote schaal worden gebruikt. Concreet inzicht in de meerwaarde van drones in crisissituaties ontbreekt. Volgens Meier is er behoefte aan duidelijke regelgeving gericht op de verschillende gebruikers van drones. Op dit moment zijn die regels er vaak niet, en in sommige landen zijn er juist teveel regels. Ethische kwesties zoals privacy roepen veel vragen op. Want mogen de beelden die drones, zonder toestemming, maken, wel gebruikt worden? "Om antwoorden te krijgen op deze vragen moeten we de komende jaren focussen op pilotprojecten in verschillende contexten en het documenteren van de impact."

Drone speurt boven regenwoud
Drone speurt boven regenwoud

Productie op maat door 3D-printers

"3D printers kunnen producten maken die moeilijk te verkrijgen zijn na een ramp", vertelt Andrew Lamb van Fieldready, een organisatie die 3D printers gebruikt om humanitaire hulp efficiënter te maken. Na de verwoestende aardbeving in Haïti printte Fieldready op locatie onder andere medische benodigdheden zoals zuurstofslangen en navelklemmen. "Dat is waar we nu staan met 3D-printers. We kunnen kleine dingen waaraan in het veld behoefte is perfect op maat maken, maar vooral de potentie ervan is interessant."

Momenteel printen 3D printers voornamelijk producten in plastic. De verwachting is dat metaal daar snel aan wordt toegevoegd. "In de bush in Zuid Soedan of in de Afghaanse bergen hebben noodhulporganisaties bijvoorbeeld moeite met het vinden van onderdelen voor hun Landcruiser. Waarom zouden wij die specifieke onderdelen niet kunnen printen in metaal?" Lamb is zichtbaar enthousiast. Hij hoopt dat ze in de toekomst alles kunnen maken waar ik het veld behoefte aan is. Van protheses tot gereedschap.

Volgens Lamb reageerde de lokale bevolking in Haïti positief op de printer. "Mensen printen al op papier en dit is maar een stap verder. Mensen zijn negatiever over machines waarvan onduidelijk is wat ze doen zoals drones." Lamb is optimistisch over de toekomst van de 3D-printer. "De printers zoals ze nu zijn kunnen alleen hele kleine problemen oplossen. En over tien jaar, met de nodige technologische ontwikkelingen, kunnen we véél meer doen."

Medewerker van Fieldready produceert plastic navelklemmen met een 3D-printer in Haiti.
Medewerker van Fieldready produceert plastic navelklemmen met een 3D-printer in Haiti.

Big Data

De hoeveelheid, snelheid en variatie van digitale informatie die gegenereerd wordt tijdens crisissituaties is gigantisch. "Twintig miljoen tweets werden verstuurd tijdens orkaan Sandy in Amerika. Na de tsunami in Japan gingen tweeduizend tweets per seconde de wereld in. En naast Twitter wordt ook data afkomstig van GPS-coördinaten, satellietbeelden, sms-berichten, telefoongesprekken, Instagram-foto's, emails en Facebook-updates verzameld", legt Meier uit op zijn blog iRevolution. "Deze overkill aan informatie tijdens en na rampen kan humanitaire hulpverlening lamleggen, terwijl het juist ingezet moet worden om de hulp efficiënter te maken."

"Big data is 'big' omdat filters ontbreken. Als er betere filters zouden zijn, dan zou de grote hoeveelheid data makkelijker te beheren en analyseren zijn. Dit soort filters kunnen gecreëerd worden door kunstmatige intelligentie methoden als crowdsourcing, microtasking en natural language processing te gebruiken. Meier ontwikkelt dit soort instrumenten binnen het Qatar Computing Research Unit. Met zijn team classificeert hij bijvoorbeeld berichten op sociale media om de kans op rampen te verkleinen en ontwikkelt hij algoritmes om relevante foto's te onderscheiden. "We zijn nu vooral aan het experimenteren. Ik ben ervan overtuigd dat inzicht in big data de manier waarop humanitaire hulp wordt verleend uiteindelijk gaat veranderen."

Het gebruik van big data in crisissituaties brengt wel risico's met zich mee, vooral voor de privacy. "Het zou goed zijn als mensen in door crisis getroffen gebieden beter betrokken worden bij de verzameling van data. Nu hebben zij vaak geen idee hoe bepaalde data worden gebruikt en waarom. Dat kan anders", vindt Laura Eldon, projectmanager ICT bij Oxfam. Samenwerking tussen organisaties is nodig om kennis te delen, ervaringen uit te wisselen en elkaar te helpen. Zeker nu naast hulporganisaties, ook wetenschappers, bedrijven en dus computer- en technologiehubs bij willen dragen aan het redden van meer levens na rampen.

Facebooks Aquila-drone werkt op zonne-energie en brengt met lasers internet naar afgelegen gebieden.
Facebooks Aquila-drone werkt op zonne-energie en brengt met lasers internet naar afgelegen gebieden.

Google en Facebook doen mee

Er is een technologische revolutie gaande in de humanitaire sector. Dat de wereld van noodhulp niet zonder informatie en communicatietechnologie kan staat buiten kijf. Zonder gebruik van mobiele telefonie, internet en toegang tot media zou het een stuk ingewikkelder zijn om hulp te verlenen tijdens en na oorlogen, natuurrampen en gezondheidscrises. Technologie heeft dus absoluut de potentie om noodhulp efficiënter te maken. Bedrijven als Google en Facebook dragen al een steentje bij. Zo test Facebook een solar-drone die met lasers internet kan aanbieden op plekken waar geen verbinding (meer) is. Google kondigde onlangs aan heel Sri Lanka van internet te voorzien met zijn speciale wifi ballonnen.

Drones, 3D printers en Big Data zullen voorlopig nog geen levens redden. Om vooruitgang te boeken is het belangrijk dat er de komende jaren gepraat wordt over de opschaling van succesvolle initiatieven, samenwerking tussen nieuwe spelers in het humanitaire werkveld, de rol van lokale gemeenschappen en ethische kwesties als privacy. Meier is optimistisch over de toekomst: "Vijf jaar geleden stond dit onderwerp nog niet op de kaart. Kijk eens waar we nu al zijn." 

Auteur

Eva de Vries is freelance journalist en fotograaf en focust voornamelijk op mondiale onderwerpen als conflict, ontwikkeling, migratie en noodhulp. Ze studeerde Journalistiek, Internationale Betrekkingen en Conflict Studies & Human Rights. Naast Bright schrijft ze voor onder meer vakblad Vice Versa en Oneworld.