Inhoudsopgave
    

Schylge-e-auto
Rutger  Middendorp
door Rutger Middendorp
leestijd: 5 min

Wie deze zomer naar Terschelling gaat, kan voor de boodschappen in een elektrische Nissan Leaf stappen via autodeelplan Schylge-e-auto. De eilanders zelf varen er helemaal wel bij.

In het Noorden van het land kom je niet heel vaak een Nissan Leaf tegen. De Mitsubishi en Volvo plug-in hybrids staan op elke straathoek, maar volledig elektrisch staat nog in de kinderschoenen. Bij aankomst op Terschelling spot ik echter vanaf de boot direct al drie Leafs. Dat is slechts een fractie van de vloot die er rondrijdt. Liefst 65 zijn er op dit moment in totaal. Indien noodzakelijk wordt dat aantal verhoogd tot 100. Op een eiland met nog geen vijftig kilometer wegdek. Dat is gemiddeld elke vijfhonderd meter een elektrische auto.

Kwart Terschellingers is klant

Eilanden zijn mooie plekken om te experimenteren met duurzame projecten. De natuur is er onontkoombaar en de duidelijke grenzen van een eiland maken een geconcentreerd experiment makkelijker. Voor elektrische auto's is het voordeel dat er geen echte bezwaren zijn met de actieradius. Niet alleen omdat er geen lange afstanden zijn. Ook wordt er nooit harder dan 80 gereden.

Op dit moment zijn de eilanders zelf de klanten, want de toeristen zijn in februari niet in grote getale aanwezig. Terschelling kent 4800 inwoners. 1150 daarvan zijn al abonnee van de Schylge-e-auto dienst, die eind vorig jaar van start ging. Heel veel meer kunnen dat vast niet worden, want bij die 4800 inwoners zitten ook minderjarigen en volwassenen zonder rijbewijs.

Wie denkt dat we het hier hebben over een dik gesubsidieerd, onmogelijk winstgevend te krijgen project heeft het mis. Het is een commerciële onderneming die na een paar maanden al bijzonder hoopvolle cijfers geeft. Afgelopen week werden de auto's gemiddeld 44 minuten per dag gebruikt. Dat moet naar een uur doorgroeien, maar die kans is aannemelijk.

Eilandbewoners krijgen een pasje, waarmee ze de auto's open en dicht kunnen maken. Een rit wordt betaald via een automatische afschrijving. Voor 19 cent exclusief BTW kunnen de eilanders elektrisch rijden. Ter vergelijking: een Daihatsu Charade (veel kleinere auto) zou in eigen bezit pas goedkoper worden als je er 39 uur per maand mee rijdt. Gezien het formaat van Terschelling zou je wel heel erg graag in je auto moeten willen zitten om dat te halen.

Volgens onderzoek van Royal Haskoning DHV overweegt 17 procent van de eilandbewoners z'n auto weg te doen als gevolg van dit autodeelplan. Ze houden zo geld over, hun eiland heeft meer parkeerplaatsen en minder lokale uitstoot. Hans Werner van Schylge-e-auto kan nog wel wat voordelen opnoemen: "Laatst bestond één van de schaatsclubs hier honderd jaar. Bij dat feest stonden wel twintig Leafs voor de deur. De volgende ochtend stonden ze er nog. Denk je dat die mensen hun eigen auto ook bij de deur hadden laten staan en de taxi of bus teruggenomen hadden?" Studenten van de zeevaartschool worden regelmatig ingezet om dat soort kluitjes auto's weer wat logischer over het eiland te verdelen.

Badgasten

Deze zomer komt het project in een heel andere fase. Dan komen de badgasten massaal van de boot af. Vierhonderdduizend vakantiegangers per jaar. Die kunnen geen pasje aanvragen zoals de bewoners, maar zich inschrijven via een app. Met die app kun je de auto's op de kaart vinden, reserveren, openen en sluiten. Wie een bootticket reserveert, krijgt een linkje om zich in te schrijven voor het autodeelproject. Toeristen betalen twintig euro inschrijvingsgeld en een iets hoger tarief. Werner: "Het is belangrijk dat de beschikbaarheid van de auto's in de zomer voor de bewoners ook gegarandeerd is. Als het storm loopt zouden we nieuwe inschrijvingen kunnen stopzetten."

Proef op de som

Ik heb dienst getest. Normaliter was ik met kinderen, vrouw, kinderwagen en te veel koffers op de bus gestapt. Nu kon ik met een pasje de auto open maken, volgooien en elektrisch naar ons verblijf. Onderweg van West-Terschelling naar Lies passeerde ik zeker vijftien andere elektrische auto's. Op een gegeven moment reed er eentje voor én achter ons.

Van tevoren was ik benauwd dat je je auto ergens zou parkeren en dat die dan door iemand anders werd gebruikt en je vervolgens kilometers kon lopen naar een andere beschikbare auto. In praktijk bleek er altijd eentje in de buurt. Zelfs bij Heartbreak Hotel, helemaal in de duinen bij Oosterend had ik keuze uit drie auto's. Op West-Terschelling kun je aan het begin van de winkelstraat parkeren, je helemaal ellendig shoppen en aan de andere kant van de winkelstraat in de volgende auto stappen.

Verbeterpunten

Het project was sterk afhankelijk van andere partners. Dat rederij Doeksen meewerkt is een opsteker, maar voordat de gemeente oplaadpalen had geplaatst was het project al even onderweg. Niet handig. De mobiele dekking op het eiland is bovendien niet overal even goed.

Als toerist lopen klooien met de app en time-outs krijgen omdat T-mobile niet zo veel klanten heeft rondlopen op Terschelling is irritant. In West-Terschelling en de andere grotere dorpen, waar de auto's meestal geparkeerd staan gaat het overigens vlekkeloos.

Een verbeterpunt zou wat mij betreft zijn dat er minimaal zitverhogers in de auto worden geplaatst. Wij hadden er zelf eentje meegenomen voor onze jongste, maar daar loop je dan dus ook de supermarkt mee naar binnen. Ik zie voor Bubblebum een groeimarkt.

De bevolking van Terschelling heeft er een mooi duurzaam project bij, dat hun mobiliteit zonder vaste kosten aanzienlijk vergroot. Maar voor de toerist die drie weken op Terschelling gaat zitten, is het mogelijk een nog grotere uitkomst. Je kunt gewoon fietsen huren en zoveel mogelijk van de natuur genieten. Maar mocht het een keer regenen of je heel veel boodschappen te doen hebben, dan staat er op elke straathoek een auto voor je klaar.

Auteur

Rutger Middendorp (@rutgerm) is sinds 2006 de meest noordelijke blogger van Bright. Hij schrijft graag het verhaal achter het verhaal. Hij doceert conceptontwikkeling op de Academie voor Popcultuur en werkt als freelance ideeënman en verhalenmaker. In een eerder leven was hij oprichter van Nieuwe Garde en won hij de Dutch Bloggies met hobbyproject Moois Magazine.