Inhoudsopgave
    

Slimste tv van de klas
Tonie van Ringelestijn
door Tonie van Ringelestijn
leestijd: 8 min

Smart-tv’s kunnen nog stukken beter en daar wordt hard aan gewerkt. Alle tv-merken komen met nieuwe systemen: van Samsungs Tizen tot Panasonic met Firefox OS. Of weet toch Google met Android TV de tv-markt te veroveren?

Bijna elk televisietoestel is onderhand een 'smart tv', maar de software en bediening was tot nu toe niet altijd even slim. Schermen boordevol icoontjes, veel klikken of zwaaien met onhandige remotes, software die traag reageert. Ook storend: wie het ene jaar een smart-tv kocht, hoorde vaak een jaar later dat de software al niet meer zou worden geüpdatet. Ook recent nog kregen tv-bezitters zulke teleurstellingen te verwerken. LG-tv's uit 2014 met WebOS blijken door LG niet meer te worden voorzien van versie 2.0 (wel van kleinere updates). Laat versie 2.0 van WebOS er nou juist voor zorgen dat menu's en apps veel sneller laden. Maar ook de huidige Philips-tv's met Android 4.3 Jelly Bean krijgen geen update naar opvolger 5.0 Lollipop. Dat is jammer, want het nieuwe Android TV is een mooie stap vooruit. Maar daarover later meer.

Versnippering

Behalve Android TV komen er dit jaar nog twee nieuwe smart-tv-systemen bij: Tizen van Samsung en Firefox OS op Panasonic-tv's. De versnippering van de tv-wereld is daarmee compleet. En voor elk systeem moeten weer nieuwe apps worden gemaakt. Gevolg: verwarring en irritatie bij de consument, die weer moet wachten tot de apps van zijn favoriete videodiensten of contentaanbieders beschikbaar zijn. Om het nog verwarrender te maken: er zijn merken die high-end tv's van het ene systeem voorzien en goedkopere modellen van de oude software. Goed opletten, dus.

De gemiddelde consument lijkt bij de aanschaf van een tv nog weinig rekening te houden met het smart-tv-systeem. Beeldkwaliteit, de prijs en het merk. Dat zijn volgens onderzoeken de belangrijkste factoren bij aankoop van een televisie, niet de gebruiksvriendelijkheid en design van de software, of het app-aanbod. Aangzien we steeds meer on-demand kijken, bingewatchen en multitasken zal het smart-tv-systeem wel degelijk een unique selling point worden.

Interface-design

Opvallend is dat Samsung, LG en Panasonic weer nieuwe systemen kiezen, terwijl ze bij mobiele apparaten wel voor Android kozen. Op tv's willen de merken Google juist buiten de deur houden, bijvoorbeeld om zelf baat te hebben bij contentverkoop, dataverzameling of advertenties. Voor Samsung is de keuze voor zijn eigen besturingssysteem Tizen niet vreemd: Tizen draait ook al op steeds meer van zijn smartwatches en op zijn goedkope telefoons. Een van Tizens voordelen is dat de tv's via Bluetooth automatisch verbinding kunnen maken met apparaten in de buurt, bijvoorbeeld een smartwatch die als afstandsbediening is te gebruiken.

De interfaces van Tizen TV en LG's WebOS lijken opvallend veel op elkaar; beide hebben een launcher, een balk met kleurrijke icoontjes onderin het scherm, waarmee je kan kiezen voor allerlei apps of aangesloten randapparaten, terwijl het tv-beeld gewoon doorloopt. Met een afstandsbediening, die bij LG reageert op bewegingen, stuur je een muisaanwijzer naar het juiste rechthoekje. Het werkt op zich snel, maar het blijft wel steeds mikken om met dat muispijltje op het juiste knopje te komen. Bovendien zijn de dieperliggende Tizen-schermen qua interface nogal druk, te druk zelfs. Interface-design is nog steeds niet een van Samsungs sterkste punten.

Vergelijking van interfaces: Tizen, WebOS, Firefox OS en Android TV.

Lekker fris, lekker anders

Panasonic kiest ook een eigen koers en voorziet zijn high-end tv's van Firefox OS, een open besturingssysteem bedoeld voor goedkope smartphones in opkomende markten. Net als voor de andere platforms moeten app-ontwikkelaars daar ook weer eigen apps voor bouwen, al is dat bij Firefox OS wel makkelijker omdat het met standaarden als HTML5 en Javascript kan.

De interface van Firefox OS op televisie is verrassend fris en overzichtelijk. Je kan grote icoontjes van favoriete tv-zenders, aangesloten apparaten en apps als Netflix heel makkelijk vastpinnen op een snelmenu (een soort overlay a la Alt+Tab). Alle apparaten met de Firefox-browser kunnen bovendien content naar elkaar streamen. Voorlopig is Panasonic het enige tv-merk dat Firefox OS gebruikt. Maar het Firefox-kamp heeft met de nieuwe Matchstick-dongle trouwens ook een concurrent voor Google's hdmi-stick Chromecast.

Het nieuwe Android TV.
Het nieuwe Android TV.

Flopt Android TV weer?

Die Chromecast is en blijft met 35 euro de goedkoopste manier om iets van een mobiel apparaat naar een oude tv te streamen, maar Google heeft grotere tv-plannen met het nieuwe Android 5.0 Lollipop. In feite is dit een comeback. Jaren geleden probeerde Google het ook al eens met Google TV, dat slecht was ontworpen en niet handig genoeg werkte. Bovendien waren er niet veel tv's en apparaten die ermee werkten. Dat probleem heeft het nieuwe Android TV voorlopig ook. Van de grote merken zijn alleen Sony, Philips en Sharp aan boord.

Toch is Android TV dit keer wél veelbelovend, zo bleek tijdens een eerste indruk die we laatst kregen op de nieuwe Philips-tv's met Android Lollipop in Barcelona. De interface voelt goed: mooi en lekker overzichtelijk. Het voelt als Netflix, met daarbij wat extra menu's voor apps en tv-instellingen. Het thuisscherm van Android toont verscheidene rijen met thumbnails van aanbevolen films, series, programma's en je meest recent gebruikte apps (specifieke apps vastpinnen is er helaas nog niet bij). Tv-fabrikanten kunnen er zelf weinig in rommelen, bevestigt Philips tv-maker TP Vision. Tussen Android TV op schermen van Philips of Sony zit dus bijna geen verschil. Er is alleen één rij met aanbevelingen door Philips zelf, waar ook promoties in verschijnen. Wil je niet dat Philips je klik- en kijkgedrag bijhoudt, dan is dit uit te schakelen. Je krijgt dan alsnog op de voorpagina aanbevelingen voor content, maar dat gaat dan op basis van alles wat er in je regio populair is.

Inclusief alle Google Play apps. Nou ja, die voor tv geschikt zijn dan.
Inclusief alle Google Play apps. Nou ja, die voor tv geschikt zijn dan.

Games en 4K

Een pluspunt van Android TV kan het grote aantal Android-apps worden. Die zijn gewoon te downloaden uit de Google Play Store, maar de meeste zijn nu niet geschikt voor tv-gebruik. Nog niet. Het aanbod komt echter wel op gang. Gezien het grote aantal Android-ontwikkelaars is er een goede kans dat Android TV snel een beter app-aanbod krijgt dan Tizen, WebOS en Firefox OS bij elkaar. Ook op gamegebied wordt Android TV interessant. Lollipop ondersteunt al allerlei gamepads en er zijn al Android-games die je op deze manier op je tv kan spelen. Ze staan overzichtelijk bij elkaar in de Play-store.

Je smart-tv wordt zodoende een eenvoudige spelcomputer, hoewel het starten van games bij onze Philips-demo nog vrij lang duurde. Game-makers kunnen straks wellicht profiteren van de toegenomen processorkracht van tv's, onder meer vanwege het upscalen van hd-beeld naar 4K, waar meer rekenkracht voor nodig is. Chipfabrikant Nvidia presenteerde onlangs al een betaalbare Android TV-console voor 200 dollar, de Shield, met een goedkope chip die ook 4K-streams aankan. Android TV zou via losse mediaspelers dus ook tv's van andere merken van 4K-content kunnen voorzien.

Dat we steeds meer naar videodiensten kijken is trouwens ook terug te zien op de nieuwe afstandsbedieningen. Tv's met Android en Firefox OS krijgen een speciale Netflix-knop die direct de populaire Netflix-app start. LG en Samsung gingen niet in zee met Netflix. Android TV biedt voor streamen vanaf andere apparaten overigens standaard ondersteuning voor Google Cast. Daarmee werken de nieuwe smart-tv's hetzelfde als Chromecast. Je kan altijd makkelijk apps of een Chrome-tabblad streamen naar het grote scherm.

Swipen en praten

Voor de bediening van Android TV stelt Google strakke eisen aan de afstandsbedieningen: die moeten pijltjestoetsen hebben, of nog beter: een touchpad. Onder meer Philips komt met een afstandsbediening waarmee je door te swipen kunt navigeren. Bij een eerste test werkt dat best goed. De interface is er immers op ingericht: je gaat of naar onder, naar een volgende rij, of binnen de rij van links naar rechts. Navigeren met een muisaanwijzer, zoals bij LG's WebOS, staat Google niet eens toe. Begrijpelijk: het is onnodig ingewikkeld als er toch zo weinig knoppen in beeld staan. Al moet 't gezegd: de interface van Firefox OS is nóg eenvoudiger.

Demo van Firefox OS op een Panasonic.

Spraakbesturing

Net als veel andere smart-tv-systemen heeft Android TV ook voice-control, via microfoontjes in afstandsbedieningen. Google wil de spraakherkenning op tv's binnenkort verbeteren door natuurlijk taalgebruik te ondersteunen. Je kan dan bijvoorbeeld zeggen: "Ik wil de laatste aflevering van Game of Thrones zien" of "Geef me een tekenfilm die de kinderen nog niet hebben gezien". Tot nu toe is spraakbediening op tv's niet echt doorgebroken, maar als dit goed werkt zou je sneller content kunnen vinden.

Eén ding ontbreekt nog op Android TV: gebruikersprofielen. Kijk je vaak met je kinderen, dan krijg je dus 's avonds ook aanbevelingen van tekenfilms op je thuisscherm. Da's jammer. Je kan wel een 'beperkt profiel' instellen waarbij je alleen bepaalde apps kan toestaan.

En Apple TV?

De komende maanden moet blijken wat het beste smart-tv-systeem is: Tizen, WebOS, Firefox OS of Android TV. Keuze genoeg dus. Onze eerste indruk van Android Lollipop op tv smaakt naar meer. Samsung en LG zijn groot op tv-gebied, maar ze kunnen qua gebruiksvriendelijkheid nog wat leren van zowel Google als Firefox. Het wachten is trouwens ook nog op een nieuwe versie van de Apple TV, dat inmiddels wel erg verouderd begint te worden. Waarschijnlijk introduceert Apple die pas als er deals zijn met zenders en producenten over een nieuwe tv-streamingdienst. De onderhandelingen lopen, maar dat kan nog wel even duren. Eind dit jaar op z’n vroegst is de schatting.

Als het app- en games-aanbod op gang komt, dan kan Android TV met zijn simpele Netflix-achtige look, de Cast-streaming en verbeterde voicecontrol best hoge ogen gaan gooien. Maar of het een succes wordt als alleen Sony en Philips het omarmen, is nog geen uitgemaakte zaak. Philips belooft in elk geval vanaf de nieuwe modellen met Android Lollipop minstens drie jaar lang software-updates. Dit keer wel.

Auteur

Tonie van Ringelestijn (@tonie) was in 1999 een van de eerste (en meest fanatieke) bloggers in Nederland. Sinds onze start in 2005 doet hij dat ook voor Bright. Hij schrijft over tech en media voor sites, kranten, bladen en persbureaus. Ook maakte hij landelijke radio en tv. Sinds 1 januari is Tonie de eindredacteur van Bright.nl.