Inhoudsopgave
    

‘Ons format is nu onderdeel van iOS’
Tonie van Ringelestijn
door Tonie van Ringelestijn
leestijd: 7 min

Met TRVL en PRSS was Jochem Wijnands trendsettend met iPad-uitgaves. Apple nam PRSS over, waarna hij en zijn team Apple News en het News Format bouwden. Nu is Wijnands terug in Amsterdam, en heeft hij met TRVL grote plannen: "We worden de Uber voor reisadvies."

"De zaal liep leeg en Apple-topman Eddy Cue stond daar, als een rockster die vlak na een concert nog even tevreden naar het publiek kijkt. Michel (Elings,red.) greep zijn kans en sprak hem aan met 'Wij hebben de software gebouwd die jullie vergeten zijn te bouwen'. Een paar maanden later werden we door Apple op het hoofdkantoor uitgenodigd", vertelt Jochem Wijnands, samen met Michel Elings mede-oprichter van PRSS, een digitaal uitgeefplatform waar allerlei grote mediabedrijven hun tijdschriften mee naar de iPad wilden brengen.  

Anderhalf jaar na het gesprek met Eddy Cue nam Apple de Amsterdamse startup over. Wijnands, Elings en veertien andere PRSS-medewerkers verhuisden naar Silicon Valley. "Elf van onze jongens zijn voordat ze verhuisden nog snel getrouwd met hun vriendin, omdat die anders geen visum in de VS kregen", blikt Wijnands terug. Het PRSS-team kreeg een lege verdieping in een van de Apple-kantoren en ging werken aan de Apple News-app en het Apple News-format. Apple lanceerde de nieuws-app vorig jaar, maar hij is nog niet in Nederland beschikbaar. 

25 tripjes naar Silicon Valley

De keuze voor een overname door Apple kwam niet uit de lucht vallen. In de anderhalf jaar tussen Elings pitch bij Eddy Cue en de uiteindelijke overname-deal spraken de PRSS-oprichters met meerdere grote techbedrijven en durfinvesteerders. "Voordat we er gingen wonen zijn we wel 25 keer in Silicon Valley geweest. De venture capitalists waren niet overtuigd. Je merkte dat ze zoiets hadden van: kom later nog maar eens terug." 

Maar ook andere partijen toonden interesse in PRSS, een vernuftig platform dat digitaal uitgeven van content veel soepeler, flexibeler en mooier zou moeten maken dan de tools waar uitgevers tot dan toe mee werkten. En bovendien stukken goedkoper. "Wij wilden uitgevers een dollarcent per download laten betalen. Maar dat soort flexibele kosten waren nieuw voor uitgevers. Ze waren alleen hele hoge vaste bedragen voor licenties gewend." Desondanks kreeg PRSS maar liefst 15.000 aanmeldingen om de tool te mogen testen en daar zaten de grootste uitgevers ter wereld tussen. 

De TRVL-app in 2012
De TRVL-app in 2012

Eerste iPad-only magazine

Die interesse is deels te verklaren vanwege de indruk die Wijnands en Elings sinds 2010 hadden gemaakt met hun iPad-reismagazine TRVL, het eerste iPad-only tijdschrift. "De iPad was nog niet uit in Nederland maar ik had hem in Amerika al in handen gehad. Ik zag meteen de mogelijkheden. De iPad zou de magazine-ervaring brengen die tot dan toe ontbrak bij digitaal uitgeven. Ik beschikte al over een archief vol goede reiscontent. Michel en ik zijn meteen gestart met het werken aan de app en enkele weken later was hij af. De app was destijds nog lang niet zoals zou moeten, maar we wilden er op tijd bij zijn." 

Juist doordat TRVL een van de eerste iPad-only magazines was, trok het bedrijf veel aandacht en verscheen het hoog in de downloadlijstjes in de appstore. "Op een gegeven moment stonden we met TRVL zelfs boven een grote partij als TripAdvisor." Na diverse verbeteringen viel de app meermaals in de prijzen en werd TRVL zelfs tijdens een Apple-keynote genoemd als een goed voorbeeld van een iPad-magazine. 

Wat daarbij meespeelde: de apps van bestaande tijdschriften waren erg teleurstellend. "Veel uitgevers namen met hun iPad-versies een makkelijke shortcut, ze gebruikten gewoon het design wat ze voor hun tijdschriften al hadden. Maar wij konden het als exclusief iPad-magazine veel beter aanpassen aan het medium. Al onze eigen bevindingen wilden we in nieuwe uitgeefsoftware voor de iPad stoppen." Private investeerders waren overtuigd van de kracht van TRVL, waardoor er funding kwam om de software te ontwikkelen. Ook met de bedoeling om het later aan andere uitgevers aan te bieden.

Apple-kiosk zette uitgevers op achterstand

Apple’s model met de Kiosk-app voor digitale magazines pakte in die tijd verkeerd uit voor de uitgevers (lees eerder in Bright Ideas: Het fiasco van Apple's kiosk). "Het leunde te veel op het oude model van uitgeven, met die centrale manier van distributie en de automatisch verlengende abonnementen. Uitgevers dachten dat ze hun oude model op de iPad gewoon in stand konden houden, terwijl dat niet werkte. Ze werden hierdoor eigenlijk op achterstand gezet, waardoor nieuwe partijen als VICE en Huffington Post ineens zo groot konden groeien."

Nieuwe technologie moest het publiceren direct naar mobiele besturingssystemen beter en makkelijker maken, zag Wijnands. "Technieken als HTML, PDF, Webkit en RSS, stammen uit de jaren 90 en zijn eigenlijk hopeloos verouderd. Er was geen goede manier om rechtstreeks naar mobiele apparaten te publiceren, dus daarom hebben we die maar zelf gebouwd. We wilden direct met iOS communiceren, niet volgens de oude protocollen, maar bijvoorbeeld ook met integratie met native apps." 

PRSS presenteerde zich tijdens de conferentie The Next Web 2013 in New York, met onder meer  uitgevers Sanoma en Gruner + Jahr als launchpartners. "De interesse was daarna overweldigend. Dat is ook begrijpelijk. Heel veel bedrijven zijn uiteindelijk afhankelijk van of ze met content een meerwaarde kunnen bieden." Wijnands hield er rekening mee dat er partijen waren die zijn model wilde namaken, maar maakte zich geen zorgen. "In Silicon Valley werkt het zo: make or buy. Maar meestal geldt het laatste: de grote bedrijven kopen de succesvolle startups op." 

Na een aantal maanden begon de tijd te dringen. Gezien de interesse van mogelijke overnamepartijen aan de ene kant en mediapartijen die het platform wilden gaan gebruiken aan de andere kant, kon PRSS niet te lang wachten. "We hadden nog geen concreet overnamevoorstel gehad, maar er waren wel zinspelingen. Door met Apple in zee te gaan zou iedereen er beter van worden. We wilden dat onze visie in iOS terecht zou komen en daardoor voor vele miljoenen mensen relevant zou worden."  

Jochem Wijnands in het kantoor van TRVL in Amsterdam Jurjen Drenth
Jochem Wijnands in het kantoor van TRVL in Amsterdam

'Er spelen veel belangen tegelijk'

Het PRSS-team stond aan de wieg van de Apple News-app en het Apple News Format, waarmee uitgevers  elegant opgemaakte content op gestructureerde manier kunnen publiceren binnen Apple News. "Dit format is iets waar we trots op zijn, het is onderdeel van iOS." Het format is voorlopig niet buiten de Apple News-app te gebruiken. "Ik heb mijn best daarvoor gedaan, maar uiteindelijk moet je accepteren dat er bij Apple veel belangen tegelijkertijd spelen, privacy is er daar bijvoorbeeld een van. Daar heb ik begrip voor."

Nadat het werk aan Apple News erop zat keerde Wijnands als eerste van het PRSS-team terug naar Nederland. "Er was toen geen reden meer voor mij om te blijven. Ik vind het fijner om aan het hoofd van een startup te staan. Ik ben te rusteloos om medewerker te zijn bij zo'n groot bedrijf. Ik ben vaak bezig met de grotere visie, en niet met mijn beoordelingsgesprek of een bonus. Maar Apple is een mooi bedrijf. Het is onwijs gaaf er te hebben gewerkt."

TRVL 2.0: de Uber van de reisagenten?

Na zijn vertrek kon Wijnands niet bij andere bedrijven in Silicon Valley aan de slag vanwege zijn visum. Hij besloot terug te keren in Amsterdam om TRVL weer op te pakken. Het reismagazine wordt nu een platform waarop mensen elkaar kunnen helpen met het plannen van een reis, en de aanbevelingen ook direct kunnen boeken. "We willen een probleem dat veel mensen hebben oplossen. Het boeken van een vakantie is heel veel werk, omdat het aanbod overweldigend is. Je hebt al snel 30 websites met hotels en vluchten open staan." 

TVRL laat je reisadvies inwinnen bij bekenden, of lokale experts, met chat in tekst of audio. Zij kunnen op basis van je interesses en voorkeuren je tips geven voor de beste hotels, excursies of restaurants. "Mensen kunnen dit peer-to-peer met elkaar regelen. Je krijgt alles op één scherm te zien. Van hotels tot transfers naar het vliegveld. Je krijgt het beste advies van mensen die je kent, of mensen die op een locatie zijn geweest of er zelf wonen." 

TRVL kan straks ook notificaties geven tijdens de reis. "We kunnen je laten weten als er zeer slecht weer op komst is, of als een populair restaurant die avond nog een tafeltje vrij heeft, zodat je meteen kan reserveren." Geld verdient de startup met commissie van sites als Booking.com. "Maar het grootste deel zal als beloning naar de reisagenten gaan. Ze kunnen tot 10 procent van het geboekte bedrag verdienen." Het platform leent zich volgens hem ook goed voor gebruik bij bedrijven waar zakelijke reizen met bedrijfscreditcards worden afgerekend.

Wijnands hoopt dat met TVRL straks iedereen die dat wil een reisagent kan worden. "We willen doen met de reisagenten en reisbureaus wat Uber met taxi’s heeft gedaan en Airbnb met de hotelbranche." De site laat binnenkort de eerste groep beta-testers toe, maar Wijnands wil eerst nog een paar dingen in het design verbeteren. Te lang wachten wil hij ook niet. "Ik heb met TRVL en PRSS geleerd hoe belangrijk het is om met sommige dingen de eerste te zijn. Ook dat je altijd vanuit de gebruiker, in dit geval de reiziger, moet blijven denken. De reiziger moet het tof vinden en er beter van worden. Power to the Traveler!”  

Auteur

Tonie van Ringelestijn (@tonie) was vanaf 1999 een van de eerste (en meest fanatieke) bloggers in Nederland. Sinds onze start in 2005 doet hij dat ook voor Bright. Hij werkte ook jarenlang voor kranten, persbureaus, tijdschriften, radio en tv. Sinds 1 januari 2014 is Tonie eindredacteur van Bright.nl en sinds 2015 ook van Bright Ideas.